Een religiewetenschappelijke kenniskader voor het leergebied Levensbeschouwing & Religie als basis voor modern burgerschapsonderwijs
Welke kennis en vaardigheden studenten zouden moeten verwerven, is een centrale vraag binnen de onderwijskunde. In seculiere of zelfs post-seculiere samenlevingen, zoals Nederland, is deze vraag urgenter geworden in de context van religieonderwijs. Welke kennis over religie zou aan alle leerlingen moeten worden onderwezen, ongeacht of zij openbaar of confessioneel onderwijs volgen? In het wetenschappelijke debat wordt de vraag ‘wat te onderwijzen over religie’ doorgaans benaderd met behulp van het concept ‘religieuze geletterdheid’ of het concept ‘krachtige kennis’. Dit artikel brengt deze twee concepten met elkaar in gesprek. Het artikel vergelijkt eerst bestaande visies op religieuze geletterdheid. Vervolgens wordt geanalyseerd hoe het concept krachtige kennis behulpzaam kan zijn bij het ontwerpen van een kennisraamwerk voor religieonderwijs. Op basis van deze analyse wordt betoogd dat, naast specifieke inhoudelijke kennis, zowel een conceptueel begrip van menselijke religiositeit als disciplinaire denkvaardigheden verplichte elementen in het onderwijs zouden moeten zijn. Ten slotte wordt een raamwerk voor religieuze geletterdheid in Nederland voorgesteld.
Gijs Mushin van Gaans (Universiteit van Amsterdam, Interfacultaire Lerarenopleiding (ILO), Universiteit Leiden (ICLON) & Fontys Educatie, locatie Tilburg; g.vangaans@uva.nl)
Religieuze geletterdheid als krachtige kennis – dimensies nr11 – dec 2025