Een van uitgangspunten van de vernieuwing van het nationaal curriculum in Nederland is het creëren van inhoudelijke samenhang tussen de vakken op basis van leergebieden. Voor de Mens- en Maatschappijvakken (aardrijkskunde, economie, geschiedenis en maatschappijleer) was het de bedoeling dat dit voornamelijk plaatsvindt in een leergebied Mens & Maatschappij. De aanleiding voor dit onderzoek is dat in de bovenbouw van het Nederlandse onderwijs een samenwerking tussen deze vakken nauwelijks voorkomt. Uit onderzoek onder docenten lijkt de oorzaak daarvan vooral de vakspecifieke examenprogramma’s en de focus van docenten op het examen te zijn (Tuithof, 2017; Pieters, 2022). In dit artikel doen wij verslag van de wijze waarop docenten bij verschillende M&M-vakken omgaan met een inhoudelijk begrip dat bij alle vakken wordt behandeld. Op basis van een analyse van de examenprogramma’s is gekozen voor het onderzoeken van de vakdidactische kennis van docenten over het begrip urbanisatie. Uit het afnemen van een bestaande vragenlijst bij 23 ervaren docenten blijkt dat docenten over minder specifieke vakdidactische kennis beschikken dan dat wij van tevoren hadden verwacht. Anderzijds lijken de docenten van de vier betreffende vakken wel een gedeelde visie op het begrip urbanisatie te hebben. Dit kan een goede basis vormen voor vakoverstijgende projecten.
Tim van der Heiden (docent geschiedenis aan het Etty Hillesum Lyceum en Junior Onderzoeker aan de Hogeschool Utrecht)
Hanneke Tuithof (vakdidacticus geschiedenis Universiteit Utrecht en hoofddocent curriculumvraagstukken Hoge School Utrecht)
Hoe vakoverstijgende begrippen als ‘urbanisatie’ kansen … – dimensies nr5 okt 2022 (pdf)